|
ÖZEL SAĞLIK
HİZMETLERİ
NHS isteyenlere ücretli
olarak da sağlık hizmeti sunabilmektedir. Bu
durum zaman zaman eleştirilere yol
açmaktadır. Çünkü NHS’nin yasal hakkı
olanları ihmal edip dışarıdan ücretli olarak
tedavi olmak isteyenlere öncelik tanıdığı
olmaktadır. Sonuç olarak özel sağlık
hizmetleri NHS’de de verilmektedir. NHS’ ye
bağlı doktorlar NHS dışındaki hastalara da
hizmet vermektedir. Doktor muayeneleri ve
hastane tedavilerinin yanı sıra insanlar
özel sağlık hizmetlerini check-up,
labaratuvar ve ilaçlar da dahildir. Ayrıca
bazen NHS’de muayene olup doğru teşhis
konulduğundan emin olmak için bir de özel
doktorlara muayene olanlar olmaktadır.
Türkiye’de de durum böyle değil midir? Pek
çok insan SSK’sı Bağkur’u olduğu halde yine
de özel hastanelere gitmektedir. Sonuç
olarak sağlık insan hayatındaki en önemli
şeydir. Ve insanlar hiç bir zaman
sağlıklarını riske atmak istemezler.
İngiltere’de 6 milyon kişinin özel sağlık
sigortası vardır. Ve tüm ameliyatların %25’i
özel hastanelerde yapılmaktadır. Eğer NHS
dışındaki bir pratisyene veya uzmana muayene
olmak isterseniz muayene ücretinin tamamı
size sigorta şirketiniz tarafından
ödenecektir. Bugün İngiltere’de
pratisyenlerin muayene ücretleri ortalama 50
sterlindir.
BUPA ve PPP İngiltere’de en
yaygın özel sağlık sigortası şirketleridir.
Ancak kapsamlarında yalnızca hastane ve
tedavi vardır. Doktor ve diş hekimi
ücretlerini karşılamazlar. İnsanların NHS
olmasına rağmen özel sağlık sigortasını
tercih etmelerinin en önemli nedeni NHS’ de
tedavi olabilmek için uzun süre sıra
beklemeleridir. Özel sağlık sigortası olan
hastalar istedikleri doktora istedikleri
zaman muayene olabilirler. Ayrıca özel
hastanelerde her türlü konfor mevcuttur.
Odalar otel odası stilinde radyolu,
televizyonlu, telefonlu, banyoludur. Oda
servisi mevcuttur. Bazı işverenler
çalışanlarına özel sağlık sigortası
yaptırmaktadırlar.
NHS ve özel sağlık
sigortaları sağlık kontrollerini ve
taramaları karşılamaktadır. Ancak iyi bir
check-up’dan geçmek istiyorsanız bunu
karşılamazlar. İngiltere’de özel kliniklerde
komple check-up yaptırmak 200-300 sterlin
civarındadır. Temel ilaçlar NHS ve özel
sağlık sigortaları tarafından
karşılanmaktadır. Ancak akupunktur, ortopedi, kemik erimesi tedavilerinin ilaçları
oldukça maliyetli olduğu için hastanın kendi
maddi imkanlarıyla karşılaması
gerekmektedir. Özel bir klinikte veya
hastanede tedavi olurken bu hastanenin ve
doktorların güvenilir olduğundan emin olun.
İyice araştırmadan her önünüze gelen
hastanede tedavi olmaya kalkışmayın. Size
özel bir hastanede teşhis koyduklarında eğer
rahatsızlığınız ciddi ise ve hayati tehlike
mevcutsa mutlaka ikinci bir hastaneye veya
doktora da görünün. İki hastanenin de
teşhislerini karşılaştırın. Böylelikle
içiniz rahat etmiş olur. Ayrıca hayati bir
tehlike söz konusu olmasa bile özel
hastaneler fazladan para alabilmek için size
pek çok gereksiz müdahale yapabilirler.
İngiltere’de bazı raporlar incelendiğinde
gereksiz pek çok ameliyat yapıldığı
saptanmıştır. NHS’ de böyle durumlara
elbette ki rastlanmaz. Özel hastanelerle
ilgili şikayetlerinizi ya sigorta şirketine
ya da “General Medical Council”(Genel Tıp
Merkezi)’e bildirebilirsiniz.
En çok rastlanan
şikayetlerden birisi de kendini uzman doktor
olarak gösteren pratisyenlerdir.
Sonuç olarak İngiltere’de sağlık hizmeti
alabilmenizin iki yolu vardır. Biri NHS yani
devletin sağlık örgütü. Diğeri de özel
sağlık hizmetleridir. Bugün pek çok insan
bedava olarak NHS’den faydalanmak yerine
yüksek primler ödeyerek özel sağlık
sigortası yaptırmaktadır. Özel Sağlık
Sigortasının NHS’den farkı size çok daha
kaliteli doktorlar, uzmanlarla tedavi olma
şansı sunması değildir. NHS’ de çalışan
doktorların da çoğunun özel muayeneleri
vardır. Yani doktor kalitesi açısından
aralarında hiç bir fark yoktur. Tek farkı
özel sağlık hizmeti alabilmek için NHS’ deki
gibi günlerce sıra beklemenize gerek yoktur.
Tıpkı Türkiye’deki gibi. Genelde herkesin
SSK’sı Bağkur’u var ama parası olanlar
SSK’da uzun kuyruklara girmek yerine özel
hastanelerde tedavi olmayı seçiyor. Bu
yüzden asla bir doktorun özel olarak hizmet
vermesi NHS doktorlarından daha kaliteli
olduğu izlenimi uyandırmasın sizde.
DİŞ HEKİMLERİ
İngiltere yıllık 750.000 ton şeker tüketimi
(Kişi başına 13 kiloya denk geliyor.)ile diş
hekimlerini Avrupa’nın en çok kazanan diş
hekimleri yapmayı hedefliyor. İngiltere’de
mesleğinde son derece başarılı diş hekimleri
bulunuyor. Ancak İngilizlerin ulus olarak
kötü alışkanlıklarından bir tanesi de diş
ağrısından kıvranacak duruma gelmeden asla
diş doktorunun kapısını çalmamalarıdır.
İngiltere’de bildiğiniz bir diş doktoru
yoksa düzgün dişlere sahip olan
tanıdıklarınıza sorun ve onların doktoruna
gidin. Telefon rehberinizin sarı
sayfalarında da diş doktorlarının bir
listesini bulabilmeniz mümkün. Diş
doktorları arasında özel hastaları ve
NHS’lileri kabul edenler, 24 saat ve acil
durumlarda aranılabilenler, Cumartesi
sabahları ve akşam saatlerinde nöbetçi
kalabilenler vardır. Diş hekimlerinin yarısı
akşam nöbetçi kalabilmekte ve Cumartesi
sabahları muayenehanesini açık tutmaktadır.
Ayrıca bazı bölgelerde gezici diş doktorları
hizmet vermektedir.
Bazı şehirlerde diş
klinikleri veya sağlık merkezleri çocuklar,
hamileler ,yeni doğum yapmışlar ve özürlüler
için diş tedavisi uygulamaktadır. Bazı
hastanelerin de ücretsiz acil üniteleri
vardır. Örneğin resmi tatillerde ve pazar
günleri acil bir durum söz konusu olduğunda
buralarda tedavi olabilmeniz mümkündür.
Londra’da diş hastaneleri bulunmaktadır. Bu
hastanelerde ortodontistler bulunmakta ve
çok çeşitli ameliyatlar yapabilmektedirler.
Eğer dişlerinizle ilgili önemli bir
operasyon geçirmeniz gerekiyorsa sıradan bir
dişçi yerine uzman bir hekime gözükmenizi
tavsiye ederiz. Ayrıca ortodontisler
tarafından takma diş takılması çene
sorunlarının giderilmesi vs gibi pek çok
ciddi müdahaleler yapılmaktadır. Pek çok
ortodontist acil durumlarda da hizmet
verebilmektedir.
Son yıllarda diş tedavisi
ücretleri önemli ölçüde artış göstermiştir
Ancak yine de diğer batı ülkeleriyle
kıyaslandığında İngiltere’de fiyatlar çok
daha makuldür. Fiyatlar genelde bölgeden
bölgeye ve dişçiden dişçiye değişir. Örneğin
kontroller 10-35 pound, temizleme 15-30
pound, röntgen 20-35 pound, ve dolgu da yine
20-35 pound arası değişmektedir.
NHS’LİLERİN DİŞ TEDAVİSİ KAPSAMI
1990’da NHS ve İngiliz Dişçiler Birliği
arasında imzalanan anlaşmanın koşulları diş
doktorlarına hiç de cazip gelmemiş ve pek
çok diş doktoru NHS’den istifa ederek
yalnızca özel hastalarıyla ilgilenmeyi
seçmiştir. 1992 yılından beri pek çok
İngiliz NHS’li olsa bile özel olarak muayene
olmayı tercih etmektedir. Bunun nedeni de
NHS’de imkanların kısıtlı olması sonucunda
tedavilerde kalitesiz malzeme ve aletler
kullanılmasıdır. Ayrıca NHS doktorlarının
listeleri oldukça kalabalık olduğundan
dolayı (Günde 60 hasta) hastalara çok kısa
bir zaman ayırabilmektedirler.
NHS’de diş tedavisi
olabilmek için bir form doldurmanız
gerekmektedir. Tedavi bittikten sonra da
formu imzalarsınız. Her NHS diş doktorunun
bakmakla yükümlü olduğu bir NHS kontenjanı
vardır. Bu kontenjan dolduktan sonra sizi
ancak özel hasta olarak kabul edebilir. Eğer
bir NHS diş hekimi bulmakta zorluk
çekiyorsanız., FHSA’ dan yardım
isteyebilirsiniz. Diş doktorunuzun
muayenehanesine gittiğinizde NHS’ li
olduğunuzu belirtmeyi sakın unutmayın. Aksi
takdirde size özel hasta muamelesi
yapılacaktır.
NHS’lilerin sürekli aynı diş
doktoruna görünmek gibi bir mecburiyetleri
yoktur. Diledikleri zaman doktorlarını
değiştirebilirler. NHS’de diş tedavisinin
büyük bir kısmını hasta ödemektedir. Eğer
diş ücretlerinden muaf değillerse. Muaf
olanlar: 18 yaşından küçükler, 19 yaşından
küçük öğrenciler, hamileler, doğumdan
sonraki bir sene boyunca tüm anneler, ve
yoksulluk sınırında yaşayanlardır.
Devlet diş tedavisinin
yalnızca %20’sini karşılamaktadır. Bu da
oldukça düşük bir orandır. Çoğu kişi bu
yüzden %80 ödeyip NHS’de sürüneceğime %100
ödeyip özel muayene olurum demektedir. Bir
bakıma haklıdırlar. Ancak bu NHS’nin elinde
olan bir şey değildir. Bugün tüm dünyada en
maliyetli tedavi diş tedavisidir. Ve
devlette bunun altından kalkamamaktadır.
Ayrıca NHS 300 sterlinden fazla tutan tedavi
ücretlerinin de geri kalan kısmını
karşılamamaktadır. Ancak NHS’de standart
ücretler söz konusudur. Örneğin bir diş
check-up’ından geçmek 5 sterlindir. Ayrıca
kanı durdurma, takma dişlere bakım
yapılması, evde tedavi ve acil hizmetlerden
ekstra ücret almazlar.
Diş tedavi ücretlerinin ve
ücret ödemekten muaf kişilerin listesini
FHSA’da bulabilirsiniz. 18 yaşından büyük
tüm NHS’liler (muafiyetlerin dışında) diş
tedavilerinin %80’ini karşılamak zorundadır.
GÖZ DOKTORLARI
Göz doktorları, göz muayenesi yapma, görme
bozukluğu olan kimselere gözlük veya lens
reçetesi yazma, ve göz hastalıklarını teşhis
etme gibi hizmetler verirler. Göz
ameliyatları ise göz cerrahları tarafından
gerçekleştirilir. Her göz doktorunun göz
hastalıklarını tedavi edebilme veya göz
ameliyatı yapabilme gibi bir yetkisi
bulunmamaktadır. Göz ameliyatı yapabilmek
için uzman hekim olunması gerekmektedir.
Eğer bir göz doktoruna görünmek istiyorsanız
aile doktorunuzun sizi uygun bir göz
doktoruna yönlendirmesi gerekir.
Göz doktorunuz size gözlük
reçetesi yazdığı takdirde bir gözlükçüye
gitmeniz gerekecektir. Gözlükçülere gitmeden
önce kayıt olmanız veya randevu almanız
gerekmez. Çat kapı gidebilirsiniz.
İngiltere’de bildiğiniz iyi bir gözlükçü
yoksa komşularınıza ve arkadaşlarınıza
danışın. Ayrıca telefon rehberinde de
İngiltere’deki gözlükçülerin ve optiklerin
bir listesi bulunmaktadır. Gözlükçüler aynı
zamanda gözlük tamiri ve kontakt lens
konusunda da hizmet verirler.
İngiltere’de optik
piyasasında sıkı bir rekabet söz konusudur.
Son yıllarda pek çok optik mağazalar zinciri
açılmıştır. İngiltere’nin en ünlü optik
mağazası “Vision Express”’dir. Ayrıca Boots
eczaneler zincirinin içinde de gözlük satan
bölümler vardır. Gözlük ve kontakt lens
fiyatları mağazadan mağazaya farklılık
göstermektedir. Özellikle kontakt lens
fiyatları yüksektir. Ancak yine de diğer
Avrupa ülkelerine göre İngiltere’de gözlük
ve lens fiyatları daha düşüktür. Ancak
dünyada en ucuz gözlük ve lensler Kuzey
Amerika’dadır.
GÖZLÜK
Gözlük çerçevelerinin fiyatları kalitelerine
ve markalarına göre 20 sterlin ile 200
sterlin arasında değişmektedir. Gözlük
camları ise 50-300 sterlin arasındadır.
Bunlar da camın sağlamlığı, organik olup
olmaması vs’ye göre değişmektedir. Genelde
orta karar bir gözlük almayı planlıyorsanız
camı ve çerçevesiyle beraber 100-150 sterlin
arası bir fiyata mal olacaktır. Ayrıca
çeşitli promosyonlar da yapılmaktadır.
Örneğin bir numaralı gözlük alana bir güneş
gözlüğü bedava vs gibi. Bazı gözlükçülerde
gözlük alanların çocuklarına ücretsiz gözlük
verebilmektedirler. Gözlüklerinizi nereden
alırsanız alın garanti belgesi olmasına özen
gösterin . Ayrıca pek çok optik yıllık 20
sterlin karşılığında gözlük camlarınızı 10
sterline de çerçevenizi sigortalamaktadır.
Eğer size kusurlu gözlük veya lens
satılmışsa tüketici haklarına göre hakkınızı
arayabilirsiniz.
KONTAKT LENS
Kontakt lens fiyatları genel de 80-140
sterlin arasında değişmektedir. Ancak bazı
optiklerde 40-50 sterline de kontakt lens
bulabilirsiniz. Kontakt lenslerinizi yıllık
25 sterlin karşılığında gözlükçünüze
sigortalatabilirsiniz. Kontakt lensler,
günlük lensler, aylık veya üç aylık lensler
ve yıllık lensler gibi farklı çeşitleri
vardır. Günlük lensler daha sağlıklıdır.
Uzun süre kullanılan lenslerin ise dikkatle
kullanılması gerekir. Lens almadan önce
mutlaka bir doktora danışmalısınız.
GÖZ MUAYENESİ
İngiltere’de gözlük veya kontakt lens almak
istiyorsanız aynı Türkiye’deki gibi
optiklerde de göz muayenesi
yapılabilmektedir. Eğer NHS kapsamında
değilseniz, özel göz muayenesi yaptırmanız
gerekecektir. Bu da yaklaşık 15-20
sterlindir. Bazı gözlükçüler emekliler için
bedava göz muayenesi yapmaktadırlar. Göz
muayeneleri en fazla iki yıl arayla
yaptırılmalıdır. Ancak bu bile oldukça uzun
bir süredir. Çünkü bu süre içerisinde gözlük
numaralarınız oldukça ilerleyebilir. İlla ki
göz muayenesi yaptırdığınız optikten gözlük
almak gibi bir mecburiyetiniz yoktur.
NHS’lilerden bazıları göz muayenesi ücreti
ödemekten muaftırlar. Bunar; 16 yaşından
küçükler, 19 yaşından küçük öğrenciler,
görme engelliler ve yoksulluk sınırında
yaşayanlardır NHS’nin G11 kitapçığı” NHS
siht tests and vouchers for glasses” NHS’nin
göz hizmetleri hakkında ayrıntılı bilgi
vermekte ve bunlardan kimlerin
yararlanabileceğini belirtmektedir.
LAZER AMELİYATI
İngiltere’de son yıllarda görme
bozukluklarının lazer teknolojisi ile
düzeltilmesi oldukça yaygınlaşmıştır. Lazer
kliniklerinde lazer ameliyatı tek göz için
500 -1000 sterline mal olmaktadır.
|