İKLİM ve COĞRAFYA

COĞRAFYA

Resmi adı Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı olan İngiltere’ye kısaca Birleşik Krallık denir. Aslında Birleşik Krallık’ta bir bölgenin adı olan İngiltere , ülkemizde yaygın olarak tüm ülkenin adı olarak kullanılır. Bu da Birleşik Krallık’ın en gelişmiş bölgesi olmasından kaynaklanmaktadır. Bu sitede kullanılan İngiltere sözcüğü ile Büyük Britanya Adası (İngiltere, Galler, İskoçya) ve Kuzey İrlanda kastedilmektedir. Britanya adaları ile de Britanya ve Kuzey İrlanda’yı çevreleyen irili ufaklı adalar kastedilmektedir. ( Man Adaları, Channel Adaları gibi pek çok ada )

Birleşik Krallık’ın yüzölçümü 242.432 km2 dir. Genelde Birleşik Krallık dört ülkeyi kapsadığı için çok geniş bir ülke olduğu zannedilir. Oysa Türkiye’nin dörtte biri kadardır. En kuzeydeki noktası ile en güneydeki noktası arasında yaklaşık 1000 km, en doğu noktası ile en batı noktası arasında da yaklaşık 500 km vardır.

Birleşik Krallık’ın kuzey bölümü İskoçya’dadır. Galler, adanın İrlanda denizi ile Bristol kanalı arasında İrlanda’ya doğru çıkıntı yapan batı bölümünde yer alır. İngiltere bölgesi üç bölge arasında en geniş yüzölçümüne sahiptir. Kuzey İrlanda ise İrlanda Cumhuriyeti’ne komşudur. Ülkenin batısında Atlas Okyanusu, doğusunda Kuzey Denizi ve güneyinde Manş Denizi bulunur. Batıda İrlanda Denizi ve St George kanalı ile İrlanda’dan ayrılır. Birleşik Krallık deniz etkisinin ülkenin en iç kısımlarına kadar sokulabildiği bir ada ülkesidir. Ülkede denize en uzak nokta 120 km. uzaklıktadır. Ülkenin denizlerle olan bu coğrafi konumu iklimini belirleyen en önemli etmendir. Birleşik Krallık sahilleri çarpıcı güzelliktedir. Birleşik Krallık’da yeryüzü şekilleri bölgelere göre değişiklik göstermektedir. İngiltere bölgesi alçak düzlüklerle kaplıdır. Özellikle de Doğu Anglia bölümü ülkenin en alçak kesimidir. Ancak İskoçya ve Galler dağlıktır. En yüksek dağlar İskoçya’da Ben Nevis ( 1343 m )ve Galler’de Snowdon’dur. (1085 m). Sonuç olarak kuzeyde İskoçya ve güneybatıda Galler yüksek ve dağlık İngiltere bölgesi ise alçak ve düzlüktür. Ülkenin yüksek ve alçak kesimleri arasındaki sınırları kuzeyde Exeter ve güneybatıda ise Teeside Irmakları belirlemektedir. En uzun akarsu İngiltere Bölgesi düzlüklerinden geçerek Bristol kanalına dökülen Severn ırmağıdır. İngiltere Bölgesindeki Thames, Trent, Ouse; İskoçya’daki Clyde ve Mersey ırmakları diğer uzun nehirlerdir. İngiltere’de göller de geniş alan kaplamaktadır. ( 1931 km2).

Göllerin en fazla sayıda olduğu bölge İskoçya’da Göller Yöresi’dir. En büyük göl ise Loch Lomond’dur. Gelecekte kutuplardaki buzulların eriyeceğine dair olan tahminler İngilizleri endişeye düşürmektedir. Çünkü eğer buzullar erimeye başlarsa İngiltere’de deniz seviyesi oldukça yükselecek ve ülke sular altında kalma tehlikesi yaşayacaktır.

İKLİM

Birleşik Krallık; Atlas Okyanusu, Manş Denizi, İrlanda Denizi ve Kuzey Denizi ile çevrili bir ada ülkesi olmasının sonucunda ülkenin en iç kısımlarına kadar giren deniz etkisi iklimi belirleyen en önemli faktör olmuştur. İngiltere’de ılıman ve nemli okyanus iklimi hakimdir. Her mevsim yağış görülür. Ülkenin batı kesimi, doğu kesimine göre daha fazla yağış almaktadır. Ayrıca yüksek kesimler de alçak kesimlere göre daha fazla yağış almaktadır. Yıllık ortalama yağış 1000 mm’dir. Bu rakam kuzey ve batı kesiminde 1600 mm, doğu ve güney kesiminde ise 800 mm’dir. Yağışın en fazla olduğu aylar Eylül, Ekim, Kasım,Aralık,Ocaktır. İlkbahar yılın en güzel zamanıdır. Ancak İskoçya’da ilkbahar bile yağışlıdır.
Kış ayları kuzeyde İskoçya ve batıda Galler’de ülkenin güney ve doğu kesimlerine göre son derece soğuk ve sert geçmektedir. Sık sık kar yağışı görülmektedir. Aralık ve Şubat en şiddetli soğukların ve yağışların görüldüğü aylardır. Kar yağdığı zaman aynı Türkiye’de olduğu gibi ülkede bir kaos yaşanmaktadır. Ulaşım güçleşmekte hatta bazen imkansızlaşmaktadır. Böyle durumlarda halk tedbir almadığı için devleti suçlamaktadır. Hava sıcaklıkları kış gecelerinde 0’ın altına düşerken gündüz dondurucu soğuklar görülmemektedir. Kış aylarında ortalama sıcaklık 4oC’dir.
Kış mevsiminin en sevimsiz yanlarından bir tanesi de kara sis bulutları ve buzlu yollardır. Bu iki faktör de araba kullanmayı işkence haline getirmektedir. Ancak eskiye nazaran bu sis bulutlarında biraz azalma olmuştur. Bu da İngiltere’de hava kirliliğinin azalmasının sonucudur. Yazın en sıcak olan bölgeler güney kesimleri ve iç kesimlerdir. (sıcaklıkları 26 ile 30 derece arasında değişmektedir). Ortalama sıcaklıklar da 15 C ile 18 C arasında değişmektedir. Sonbaharda sabahın erken saatlerinde başlayan sis öğle saatlerine kadar etkisini korumaktadır. Sonbaharın ilk zamanları özellikle İskoçya’da son derece ılıktır. Ülkede ortalama hava sıcaklıkları kışın 4 C, ilkbaharda 9 C, yazın 16 C ve sonbaharda 10 C’dir.

İngiltere’de iklimin en kötü yanı her mevsim görülen yağışlar ve gökyüzünün sürekli gri rengidir. İngilizler bu iklime alışmışlardır. Sonuçta tüm yaşamları bu ülkede geçmiştir. Fakat İngiltere’ye giden Türklerin bu iklime alışması biraz zaman alacaktır. Akdeniz ikliminden sonra kuzeyin sisli havası Türklerin içini karartacaktır. İngiltere’de kış mevsimi SAD yani mevsim hastalığı denilen bir hastalığa yol açmaktadır. Karanlık ve kasvetli hava insanlarda stres, depresyon, halsizlik, bitkinlik olarak kendini göstermektedir. Ancak geçmiş yıllara göre İngiltere’de iklim her sene biraz daha yumuşamakta ve ılımanlaşmaktadır. Bu da ilerki yıllarda kasvetli kışların son bulacağına dair bir gösterge olabilir mi? Bunu da zaman gösterecektir.

Yukarıda da bahsedildiği gibi 1659 yılından beri İngiliz iklimi giderek yumuşamaktadır. Örneğin son yıllarda tüm zamanların en kuru yazları yaşanmıştır. Şimdi biraz da İngiltere’nin yağmurlarından bahsedelim. Yağmurlar ve İngiltere ayrılmaz bir ikilidir. Son on yılda İngiltere’de pek çok fırtına ve sel yaşanmıştır. Bunların en büyükleri 1987 ve 1990 yıllarında meydana gelmiş ve büyük kayıplara sebep olmuşlardır. İngiltere’de nadiren kasırgalar görülür. İngiltere’de iklimin giderek yumuşaması ve ılımanlaşması ile ilgili bilim adamları bunun buzulların erimesi veya sadece geçici bir değişme olduğu fikirlerini yürütüyorlar. Çünkü dünyanın pek çok yerinde bu tür durumlar söz konusu. Eğer bu durum devam ederse önümüzdeki yıllarda hava sıcaklıklarının oldukça yükseleceği tahmin ediliyor.

İngilizlerin en çok dalga geçtiği konulardan bir tanesi de genelde insanlara kaçamak bilgiler veren hava durumu tahminleridir. Bazen bir bölge için hem güneşli olacak hem de yağış olacak dendiği bile olmaktadır.